ژان دورینگ

ژان دورینگ (Jean During) زاده ۱۹۴۷ میلادی، موسیقی‌دان و خاورشناس، مدیر بخش تحقیقات در مرکز ملی در پاریس است.وی سالیان متمادی از عمر خود را صرف تحقیق و شناخت فرهنگ و موسیقی ملل شرق، بخصوص ایران، آسیای میانه، افغانستان و آذربایجان کرده‌است.

دورینگ از کارشناسان انگشت شمار موسیقی ایرانی در سطح جهان‏ است و تألیفات متعددی در این زمینه دارد.

زندگی‌نامه
ژان دورینگ در سال ۱۹۴۷ میلادی در فرانسه متولد شد. در ۱۳ سالگی به فراگیری گیتار پرداخت و در ۱۷ سالگی‏ موفق به تدریس گیتار کلاسیک غربی در کنسرواتور ملی تولوز شد و کنسرت‏های مختلفی به صورت فردی یا به ‏همراه ارکسترهای مجلسی برگزار کرد. به گفته خود وی پس از اخذ مدرک کارشناسی ارشد در رشته فلسفه، از طریق نوار و کتاب علاقه مخصوصی به موسیقی ایرانی پیدا کرد و در همان زمان تصمیم گرفت کشور فرانسه را به قصد آموختن موسیقی ایرانی ترک کند و در ایران اقامت گزیند. وی دو سال بعد موسیقی غربی را کاملاً کنار گذاشته و باشوق بسیار به نواختن تار و سه تار نزد بهترین استادان آن زمان از جمله علی اکبر خان شهنازی، نورعلی برومند، داریوش صفوت، یوسف فروتن، سعید هرمزی و احمد عبادی پرداخت.
در سال ۱۹۷۸ جایزه سه تار در مسابقه باربد را از تلوزیون ملی ایران دریافت کرد. در همین زمان ردیف میرزا عبدالله را آوانویسی نمود که بعدها این اثر تحت عنوان «ردیف سازی موسیقی سنتی ایران»، ردیف تار و سه تار میرزا عبدالله، در سال ۱۳۷۰ توسط انتشارات سروش به چاپ رسید.
در سال ۱۹۷۵ رساله دکترای خود را ارائه داد که در سال ۱۹۸۳ در پاریس چاپ شد. ترجمه این رساله در سال ۱۳۸۳ بنام «سنت و تحول در موسیقی ایران» توسط انتشارات توس در ایران به چاپ رسید.
سپس به مدت ۴ سال دوره آموزش فلسفه ایرانی را در انجمن حکمت و فلسفه با استادانی چون هانری کربن، ت. ایزوتسو، حسین نصر و حائری گذراند. پس از آن به مدت یک سال به تدریس فلسفه در دبیرستان رازی ‏مشغول شد. بعد از انقلاب اسلامی به فرانسه بازگشت و وارد مرکز پژوهش‌های علمی فرانسه شد. در سن ۳۹ سالگی با گذراندن دوره دکترای دولتی به اخذ عنوان پروفسور نائل آمد و پایان نامه‏اش در دو اثر مختلف به‏نام‏های «موسیقی و خلسه» و «موسیقی و عرفان در سنت اهل حق» به زبان فارسی ترجمه شده‌است.
وی همچنین برای نوشتن کتاب «موسیقی ایران؛ پرسش از سنت»، جایزه بخش مطالعات ایرانی چهاردهمین دوره کتاب سال جهانی را به خود اختصاص داد.
ژان دورینگ برای نسلی ازعلاقه مندان و حتی پی گیران جدی موسیقی ایران، یادآور پژوهش های جدی و عمیق درموسیقی ایرانی است. نت نگاری وی از ردیف میرزا عبدالله به روایت نورعلی خان برومند،حرکتی قابل اعتنا در زمان خود بود. دورینگ نزدیک به یک دو دهه از صحنه موسیقی ایران غایب بود تا اواسط سال گذشته که به جای کریستف بالایی در انجمن ایرانشناسی فرانسه قرار گرفت. وی پس از اتمام مأموریت ۴ ساله اش به فرانسه بازگشت و هم اینک در پاریس به اتفاق همسر ایرانی اش، لیلی آتشکار زندگی می کند.

البته تحقیقات او منحصر به موسیقی ایرانی نبود. کتابی راجع به موسیقی آسیای میانه دارد که حاصل پنج سال اقامت در تاجیکستان است. همچنین در خصوص موسیقی آذربایجان، موسیقی بلوچهای کراچی در پاکستان و موسیقی کردی پژوهش هایی داشته است.

پرفسور ژان دورینگ اکنون مدیر تحقیقات در مرکز ملی تحقیقات در دانشگاه سوربن، نماینده انجمن فرانسوی موسیقی ملل و استاد دانشگاه استراسبورگ است.
وی تألیفات بسیاری در زمینه موسیقی خاورمیانه، قالب و محتوای این موسیقی، بخصوص ارتباط آن با جامعه، اندیشه و عرفان اسلامی دارد. ژان دورینگ از سال ۱۳۵۰ تا ۱۳۶۰ در ایران به تحقیق و تحصیل موسیقی سنتی، و فلسفه و عرفان ایرانی اشتغال داشت و از سال ۱۳۶۴ زمینه تحقیقات خود را تا جمهوری آذربایجان، تاجیستگان، ازبکستان، بلوچستان و پاکستان گسترش داد. او تار، کمانچه، تنبور کرد و قیچک بلوچ (سنتی کراچی) را می‌نوازد.

تالیفات عمده دورینگ عبارتند از:
۱٫ حال؛ مفهوم سنت در موسیقی شرقی، لاگراس، وردیه،۱۹۹۴
۲٫ ردیف تار و سه تار میرزا عبدالله، تهران، سروش، ۱۹۹۱
۳٫ هنر موسیقی ایرانی، واشنگتن، پیچ پابلیشرز،۱۹۹۱
۴٫ مقدمه ای بر اونیوری، بلومینگتن، ۱۹۹۱
۵٫ موسیقی سنتی آذربایجان و علم مقام، بادن بادن، نشر کورنر، ۱۹۸۸
۶٫ سیر تحول موسیقی در ایران، پاریس، ۱۹۸۴
۷٫ مقاله موسیقی ایران و خاورمیانه در تقابل با فرهنگ غرب، ترجمه آزاده دانش نیا
….
وتنظیم کاست های فراوانی از جمله:
۱٫ تار مالک منصورف (موسیقی آذربایجان)، آهنگساز: مالک منصورف، تنظیم کننده: ژان دورینگ
۲٫ سماع مولویه در قونیه و تصانیف صوفیانه، تنظیم کننده: ژان دورینگ
۳٫ موسیقی قلندری بلوچستان (موسیقی نواحی ایران ۹)، خواننده: پهلوان بلند زنگشاهی، آهنگساز: محمد گامشازهی، تنظیم کننده: ژان دورینگ
۴٫ دوتار ماوراءالنهر (گزل مومن اوا)، آهنگساز: گزل مومن اُوا، تنظیم کننده: ژان دورینگ

منابع
• دورینگ، ژان، ۱۳۸۳،سنت و تحول در موسیقی ایران، ترجمه سودابه فضایلی، تهران، انتشارات توس.
• دورینگ، ژان، ۱۳۷۸، موسیقی و عرفان در سنت اهل حق، ترجمه سودابه فضایلی، اصفهان، نشر پرسش؛ انجمن ایران شناسی فرانسه در ایران
http://fa.wikipedia.org/farsnews.com
http://www.finaleshop.com/index.
http://samani.blogpars.com/?blogname=samani&post=57
http://sarbang.blogspot.com/2004/10/blog-post.html

نویسنده: مهسا اکبری

منبع: انسان شناسی و فرهنگ

این مطلب در متن اصلی شامل معرفی ژان دورینگ و معرفی کتاب “سنت و تحول در موسیقی ایرانی” بوده که در این پایگاه این دو در دو مطلب ارائه شده‌اند.

Related Posts

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *